|
||
|
||
|
Mart 2000. |
||
|
Etno film "Neka bude svetlost" |
||
|
"Neka bude svetlost" je etno zapis o "rajskoj sveći" u kultu mrtvih kod Vlaha istočne Srbije. Snimljen je u Majdanpeku, u urbanizovanim vlaškim porodicama, tokom marta 2000. godine; prati "rajsku sveću" od njene izrade do primene u obredu "pomane", koja se davala jednoj pokojnici na 40 dana od smrti. U uvodnom delu filma prikazana je izrada "blane" (daske) na koju se kasnije "montira" sveća. "Blanu" izrađuje jedan od majdanpečkih radnika koji se stolarstvom bavi iz hobija, u svojoj radionici improvizovanoj u napuštenom bunkeru za smeće. Glavni deo filma posvećen je izradi same sveće. U tome učestvuju tri žene; sveća se radi na tradicionalan naćin, u toku noći između petka i subote. Ritual kađenja, namenjivanja i izgovaranje "marturije", zatim objašnjenja, tumačenja i uputstva koja daje žena - izrađivač sveće, jesu istovremeno i eksplikacije koje treba gledaocu da omoguće razumevanje obrednog i religijskog konteksta filma. U završnici, film se fokusira na onaj deo "pomane", kada se sveća pali i ritualno namenjuje pokojnici, sa željom "da ima svetlost u njenoj večnoj kući", odnosno da pokojnicu izcuče iz mraka u kome je bila do tada zbog toga što je umrla "bez upaljene sveće u ruci". Napomena: za više detalja o obredima kod Vlaha u slučajevima kada se umire bez sveće u ruci, videti u radovima Porodični "priveg" u Laznici i Rajska sveća u kultu mrtvih kod Vlaha istočne Srbije. |
||
|
NEKA
BUDE Etno-zapis o "rajskoj sveći" u kultu mrtvih kod Vlaha istočne Srbije Majdanpek, marta 2000. |
||
|
|
||
|
|
||
|
Ekipa Muzeja i RTM pred početak snimanja |
||
 |
||
|
Prva klapa: kamerman Živković i autor filma P. Durlić |
||
 |
||
|
Majstor Mika Stefanović izrađuje postolje za sveću |
||
 |
||
|
Razrada scenarija u stanu Dimitrijevića gde se sveća radila |
||
 |
||
|
Priprema ekipe za snimanje izrade sveće |
||
 |
||
|
Ritualno izgovaranje "marturije" pred početak izrade sveće |
||
 |
||
|
Rad na sveći |
||
 |
||
|
Rad na sveći |
||
 |
||
|
Vladica Janković kraj završene sveće |
||
 |
||
|
Na groblju pokojnice koju sveća treba da "izvuče" u raj |
||
 |
||
|
Paljenje i namenjivanje sveće na pomani |
||
 |
||
|
Gašenje sveće posle rituala namenjivanja, ispred slike pokojnice |
||
 |
||
|
U Muzeju: obrada tonskog dela zapisa |
||
 |
||
|
Montaža u studiju RTM |
||
 |
||
|
Debitovanje u Kučevu: etnolog Duško Drljača otvara festival etno-filma |
||
 |
||
|
Autor filma u publici sa koleginicom Danicom Đokić |
||
 |
||
|
Intervju posle projekcije: "Ne očekujem nagradu" - izjavio je autor filma. Pogrešio je. Stručni žiri je mislio drugačije i dodelio mu "Srebrnog pastira". * |
||
|
Autor filma: The End |
||
Snimci: Miroslav Balabanović
| . |
| . |
| *[Home]*[Novosti]*[Mapa sajta]*[O nama]*[O mestu]* |
| *[Naš teren]*[Zbirke]*[Postavka]*[Arheologija]*[Etnologija]*[Istorija]* |
| *[Istorija umetnosti]*[Projekti]*[Sponzori]*[Knjiga utisaka]* |
| *[Linkovi]*[Forum]*[Bilten]* |
| . |
| . |
© Muzej u Majdanpeku |
03-04-2004 |
|
|
