Rezultat pretrage:

Uneta reč: Duboka * Svega reči: 13

BrVlaškiRumunskiSrpskiGnezdo rečiReč u umotvorinamaMestoVidi
926  bagram  salcâm  багрем  bagram (mn. bagramĭ) [akc. bagram] (i. m.) — (bot.) bagrem (Rabinia pseudacacia) ◊ bagramu ĭe ļiemn tarĭe, bun đi mulće trabuĭaļe — bagrem je tvrdo drvo, dobro zarazne potrebe ◊ fluarĭa đi bagram ĭe bună đi albiń — bagremov cvet je dobar za pčela (medonosan) ♦ var. floran (Lubnica, Gamziograd) [Crn.] ♦ dij. var. salkim [akc. salkim] ♦ var. bagrĭem [Por.] ♦ dij. var. salkîm (Prahovo) [Kmp.] ♦ dij. sin. druog (Velika Kamenica, Grabovica) [Dun.]Terenski zapisi:
  • bagram — Osnić [Crn.], Kobilje [Stig], Duboka [Zvizd]
  • salkim, bagrĭem — Rudna Glava [Por.]
  • sălkîm — Samarinovac [Kmp.]
  • floran — Tanda, Gornjane, Topolnica [Por.] Topla, Luka, Bučje; Lubnica, Gamzigrad [Crn.]
  • florință — bagremar (Tanda) [Por.]
  • bagrîn — Krivača [Bran.]
  • druog — Velika Kamenica, Grabovica [Dun.]
  • malin — Rabova (Vidin, Bugarska)
Osnić  [Vidi]
1135  bańeće  bănet  парајлија  bańeće [akc. bańeće] (i. m.) — parajlija, bogataš ◊ bańeće ĭe uom pļin dă bań — parajlija je čovek pun para [Zvizd] ∞ ban(izr.) - La răzorĭeće, puļeće, kă će-ntrĭeku bańeće! — Na razor, kurati, uteče ti bogati! (Dîn povasta ku fata li țaru. — Iz priče o carevoj kćeri. Kaz. Pĭera Poștarĭu — Petar Golubović, rođen 1939. godine, selo Duboka, opština Kučevo, zapis: Durlić, 21. VIII 2010.Duboka  [Vidi]
1526  bažukuri  batjocori  исмејавати  bažukuri (ĭuo bažukurĭesk, ĭel bažukurĭașće) [akc. bažukuri] (gl.) — ismejavati nešto ili nekoga, zbijati šalu sa nekim ili nečim ◊ kopiĭi îl bažukurĭesk la șkuală kî arĭe padukĭ — deca ga ismejavaju u školi, jer ima vaške [Crn.] ♦ dij. var. bîžîkuri (Rudna Glava), băžîkuri (Tanda) [Por.] ♦ dij. var. baźikuri (Duboka) [Zvizd] (Medveđica) [Hom.] ♦ dij. var. batžokuri [Kmp.](gl.)
bažukuri (Osnić) [Crn.]
băžîkuri (Tanda) [Por.]
bîžîkuri (Rudna Glava) [Por.]
baźikuri (Duboka) [Zvizd]
batžokuri (Samarinovac) [Kmp.]
(i. ž.)
bažuokură (Osnić) [Crn.], (Rudna Glava) [Por.]
băžuokură (Tanda)
baźuokură (Duboka) [Zvizd]
(prid.)
bažukuruos (Osnić) [Crn.]
băžukuruos (Tanda) [Por.]
bîžîkuruos (Rudna Glava)
baźikuruos (Duboka) [Zvizd]
Osnić  [Vidi]
3147  ćeĭkă  ceică  тетка  ćeĭkă (mn. ćeĭke) [akc. ćeĭkă] (i. ž.) — tetka ◊ ćeĭkă ĭe suora lu tata ș-alu muma — tetka je očeva i majčina sestra ◊ uomu lu ćeĭka ĭe mutușuoń — tetkin muž je tetak (teča) [GPek] ◊ am ramas sarak đi mik, pî m-a krĭeskut ćeĭkă ku mutușuońu ka pi kopilu luor — ostao sam od malena siroče, pa su me podigli tetka i teča kao svoje dete [Por.] ♦ dij. var. ćeće ◊ ćeće, unđe mutușuońu? — tetka, gde je teča? (Zlot, zapadna polovina) [Crn.] ∞ ńamRASPÎNĐITU VUORBILOR, ĻEGAĆE ĐI SORA LU TATA:
(Raširenost naziva za očevu sestru)

I — Rîu Porĭeśi (Porečka Reka) [Por.]
ćeĭkă, suora lu tata ș-alu muma (cela)
♦ muž, svuda: mutușuoń

II — Pĭeko-l đi Sus (Gornji Pek) [GPek]
ćeĭkă, suora lu tata ș-alu muma (Jasikovo)

III — Ćimoko-l Ńegru (Crnorečje) [Crn.]
ćeĭkă, suora lu tata ș-alu muma (Topla, Luka, Bučje, Krivelj, Brestovac, istočna polovina sela Zlot, prema Podgorcu)
♦ u Brestovcu „ćeĭkin” muž: moșuoń
ćeće, suora lu tata; suora lu muma: mamikă (Zlot, zapadna polovina sela); ovde muž „ćeće”: mutușuoń

IV — Padureńi [Pad.]
mătușă (Malajnica, Jabukovac)

V — Kîmpeńi (Negotinska Krajina) [Kmp.]
mătușă (Prahovo)

VI — Zvižd [Zvizd]
ćeĭkă, suora lu muma ș-alu tata (Duboka, Ševica)

VII - Mlava
ćeĭkă, suora alu muma ș-alu tata (Ranovac, Manastirica)

VIII - Omuoļ - Homolje [Hom.]
ćeĭkă (Medveđiță)

IX - Stig
ćeĭkă, suora lu muma (Kobilje)
ćeće, suora lu tata, uomu-su: matušuoń (Kobilje),
Leskovo  [Vidi]
1208  dîrză  dârză  одећа  dîrză [akc. dîrză] (i. ž.) — odeća a. iznošena, pocepana, odrpana odeća; dronjciam fuost sarak, n-am avut țuaļe nuoĭ, numa-m mĭers în ńiśći dîrză — bio sam siromah, nisam imao novo odelo, nego sam išao u nekim dronjcima ♦ sin. rîză, trĭanță, zdrĭanță [Por.] b. (zast.) devojačka sprema, odeća koju je mlada unosila u mladoženjin dom na dan svadbe; dar ◊ dîrză a kuprins țuaļiļi đi purtat, kapatîńe, așćernut șî astrukamînt — devojačka sprema je obuhvatala radnu odeću, jastuke, prostirku i pokrivače [Crn.] ◊ la nuntă, guovĭa a skuos dîrzîļi a iĭ tuaće, să ļi vadă lumĭa — na svadbi, mlada je iznosila sve svoje darove, da ih ljudi vide [GPek]Raspînđitu vuorbi

KRAJINA [Kmp.]
nepoznato: Dupljana,

PADURENI [Pad.]
Jabukovac, Plamna, Malajnica

POREČ [Por.]
nepoznato: Topolnica
dronjci, stara odeća: Rudna Glava, Crnajka, Tanda

GORNJI PEK [GPek]
mladini darovi: Jasikovo, Leskovo

CRNA REKA [Crn.]
mladini darovi: Topla, Bučje, Bor, Osnić

MLAVA [Mlava]
mladini darovi: Rašanac, Ranovac

ZVIŽD [Zvizd]
mladini darovi: Duboka

HOMOLJE [Hom.]
dronjci, stara odeća: Medveđica

ĆUPR. MORAVA [Mor.]
dronjci, stara odeća: Beljajka

STIG [Stig]
nepoznato: Rečica
Rudna Glava  [Vidi]
1307  durai  hurui  грмети  durai (ĭuo durîĭ, ĭel durîĭe) [akc. durai] (gl. p.) — (onom.) grmeti ♦ / < (onom.) dur! ◊ durîĭe-n śĭerĭ — grmi na nebu ◊ durîĭe șî sfulđiră în tuaće părțîļi, așćetăm ku frikă să veđem unđe o să trasńaskă — grmi i seva na sve strane, čekamo sa strahom da vidimo gde će da udari grom [Por.] ♦ dij. var. dudai (ĭuo dudîĭ, ĭel dudîĭe) / < (onom.) du! ◊ la zavĭrńit a nuvarat șî dudîĭe în śerĭ, mînă uoiļi în strungă sî nu ļi prindă pluaĭa — na zapadu se naoblačilo i grmi, teraj ovce u tor da ih ne uhvati kiša ♦ dij. sin. urla (Osnić) [Crn.] (kom.) Za grmljavinu, kao jeku posle udara groma, Vlasi istočne Srbije imaju više izraza. S obzirom da je reč o onomatopeji, saradnici Vorbara tražili su od kazivača da prevedu izraz "grmi na nebu". Evo liste:

I Porečka Reka (cela):
durîĭe în śĭerĭ

II Crna Reka
dudîĭe în śĭerĭ — Osnić (sin. urlă)
durîĭe în śĭerĭ — Krivelj (sin. urlă, tîrîĭe)

III Homolje
durîĭe în śĭerĭ — Laznica
dudîĭe în śerĭ — Medveđica
źiame în śĭerĭ — Sige, Žagubica
urlă în śĭerĭ — Žagubica

III Mlava
dudîĭe în śĭerĭ — Rašanac
źamĭe în śĭerĭ — Manastirica, Mlava
urlă în śerĭ — Ranovac

IV Resava
źiame în śĭerĭ — Bobovo, Subotica
urlă în śĭerĭ — Jasenovo

V Braničevo
źiame în śĭerĭ — Žitkovica
urlă în śĭerĭ — Doljašnica

VI Krajina
a. kîmpeńi
dudăĭe în čerĭ — Samarinovac, Dupljane
b. padureńi
durîĭe în śĭerĭ — Plavna

VII Morava - Ćuprija
źiame în śĭerĭ (Isakovo) [Mor.]

VIII Zvižd
urlă în śĭerĭ — Duboka, Voluja [Zvizd]

IX Timočeni
urăĭe în čerĭ — Halovo, Gradskovo, Mali i Veliki Jasenovac i Šipikovo [Tim.]
Rudna Glava  [Vidi]
2397  ferĭastă  ferastră  прозор  ferĭastă (mn. ferĭeșć) [akc. ferĭastă] (i. ž.) — (tehn.) prozor ◊ ferĭasta ĭe gaura-n parĭaće pin kare tună viđiarĭa — prozor je otvor u zidu kroz koji ulazi svetlost ◊ kînd lumĭa a trait ăn borđiĭe, n-așćut đi ferĭeșć — kada su ljudi živeli u zemunicama, nisu znali za prozore ◊ kînd s-a dus turśi, a-nśeput sî fakă bîrnarĭață, ku ferestuĭś miś, la kare în luok đi stîklă a pus pĭaļe đi ĭed, kare a raso, a raso pănă nu s-a supțîĭat atîta đi s-a vaḑut pin ĭa — kada su Turci otišli, počeli su da dižu brvnare, sa malim prozorima, na koje je se stavljala jareća koža, koju su drali, drali dok se nije istanjila toliko da je postala providna ◊ la ferĭastă astăḑ sa pun feruanke — na prozor se danas stavljaju zavese ◊ a dat ku pĭatra, a spart ferĭasta — bacio kamen, razbio prozor ◊ ferĭasta đeșkisă, ferĭasta înkisă — prozor otvoren, prozor zatvoren ◊ sa uĭtă pi ferĭastă — gleda kroz prozor ◊ ḑînḑîĭe đi frig supt ferĭastă, kă ńima no-l lasă înuntru — cvokoće od hladnoće pod prozorom, jer ga niko ne pušta unutra [Por.](opis) Ferĭasta are darak (1), fakut đin patru blăń măĭ gruasă, înkeĭaće la vîrurĭ, puaće să aĭbă un uokĭ or duauă (3); uokĭu ĭe fakut đin źam (2), źamu ĭe fakut đi blanuță, kare pi đinuntru au žgĭab în kare sa puńe stîkla (4). Pănă n-a ĭeșît stîkla, ferĭasta a fuost astupată ku pĭaļe đi ĭed, rasă đi măĭ mulće uorĭ pănă nu s-a provaḑut. Đi să nu tună uoțî, găžđiļi la ferĭeșć a pus fĭară înkruśișaće. Źamurļi a fuost prinsă în darak ku țîțîńe,(6) da s-a-nkis la mižluok ku laĭber. Đi la o vrĭame înkuaśa, kuolțurļi s-a-ntarit ku pļekurĭ, taĭaće-n vinglă. (5)

Prozor ima štok (1), izrađen od četiri deblje daske, užljebljene na krajevima; može da ima jedno ili dva krila (okna) (3); krilo je izrađeno od rama (2), a ram od letvica, koje iznutra imaju žljeb u koji se uglavljuje staklo (4). Dok se nije pojavilo staklo, prozor je bio pokriven jarećom kožom, koja se drala više puta dok ne bi postala providna. Od nekoga vremena na ovamo, przorski ram se ojačavao metalim vinglama.(5) Da ne bi ušli lopovi, bogatiji su na prozore stavljali unakrsne rešetke. Krila su bila prikačena na ram pomoću šarki, (6) a zatvarala su se rajberom. (Kaz. Mihajlo Germanović, zapis: Durlić, 9. VIII 2013.) [Por.]

ğam (Prahovo) [Kmp.]
pĭenđiră [akc. pĭenđiră] (Ranovac) [Mlava], (Duboka) [Zvizd], (Osnić) [Crn.]
pĭenđeră (mn. pĭenđerĭ) (Neresnica) [Zvizd]
pĭenđer (Svinjarevo) [Pom.]
pĭenđir (Isakovo, Bigrenica) [Pom.]
ferĭastă (Manastirica, Rašanac) [Mlava], (Plavna, Malajnica) [Pad.]
ferĭastră (Davidovac) [Dun.]
Rudna Glava  [Vidi]
1900  flomînd  flămând  гладан  flomînd (flomîndă) (mn. flomînḑ, flomînđe) [akc. flomînd] (prid.) — gladan ◊ saraku ĭe flomînd đi tuaće — siromah je gladan svega ◊ la-l flomînd sînt uoki marĭ — u gladnog su velike oči ◊ flomînd ka lupu — gladan kao vuk [Por.] ∞ fuameI Porečka Reka
flomînd (Rudna Glava)
flămînd (Tanda)
flamînd (Crnajka, Topolnica, Boljetin)

II Crna Reka
flomînd (Zlot, Osnić, Šarbanovac, Lubnica, Dobro Polje)
flămînd (Krivelj, Valakonje)
flamînd (Šarbanovac, Gamzigrad, Metovnica, Mali Izvor, Podgorac)

III Mlava
flamînd (sva sela ?)

IV Homolje
flamînd (Sige)

IV Braničevo
flămînd (Žitkovica)

V Negotinska Krajina
flămînd (Prahovo)

VI Gornji Pek
flamînd (Jasikovo)
flomînd (Leskovo)

VII Zvižd
flamînd (Voluja, Duboka)

VIII Padurenji
flamînd (Plavna)

IX Ključ
flămînd (Davidovac)
Rudna Glava  [Vidi]
2192  gižă  ghijă  комушина  gižă (mn. giž) [akc. gižă] (i. ž.) —1. (bot.) komušina ◊ gižă ĭe frunḑă kare învăluĭe skalanu đi kukuruḑ — komušina je list koji obavija klip kukuruza [Por.] 2. ljuska jajeta ◊ la Pașć sa kurîță uou dă gižă — na Uskrs se jaje čisti od ljuske (Duboka) [Zvizd] ∞ kukuruḑRudna Glava  [Vidi]
3292  kalbeźuos  gălbegios  метиљав  kalbeźuos (kalbeźoasă) (mn. kalbeźuoș, kalbeźoasă) [akc. kalbeźuos] (prid.) — (vet.) metiljav, koji je oboleo od metlja ◊ an mĭ-a fuost toaće kapriļi kalbeźoasă — prošle godine su mi sve koze bile metiljave [Zvizd] ∞ kalbĭaḑăDuboka  [Vidi]
3183  miriśikă  miericică  шећер  miriśikă (mn. miriśikă) [akc. miriśikă] (i. ž.) — (nutr.) šećer ◊ miriśika ĭe dulśață ku kare sa îndulśesk kolaśiĭi șî kafa — šećer je sladilo kojim se slade kolači i kafa ◊ grunđin đi miriśikă — kocka šećera ◊ đemult, în vrĭamĭa lu stramuoșî nuoștri, ku un grunđin đi miriśikă aĭ putut să țuś fata măĭ frumuasă-n sat — nekad, u vreme naših pradedova, za jednu kocku šećera mogao si da poljubiš najlepšu devojku u selu ♦ / (demin.) < mĭare + -ićikă [Por.] ♦ dij. var. mireśikă (Jasikovo) [GPek] ♦ dij. sin. zar (Majdanpek) [Buf.] ∞ mńareNAZIVI ZA ŠEĆER

miriśikă (Rudna Glava, Crnajka)
mireśikă (Jasikovo)
mĭereśikă (Leskovo)
mńeriśikă, mńereśikă (Tanda)
șîkir (Tanda, Gornjane)
mńeriśikă (Topla), mńereśikă (Luka)
zar (Majdanpek) [Buf.], (Plavna) [Pad.]
șaćir (Duboka) [Zvizd], (Laznica, Selište) [Hom.]
Rudna Glava  [Vidi]
2678  nămļaḑîț  nămiază  подне  nămļaḑîț (mn. nămļaḑă) [akc. nămļaḑîț] (i. s.) — podne, sredina dana ◊ aźuns nămļaḑîțu, vreamea ĭe dă prînḑî — stiglo je podne, vreme je za ručak ◊ după nămļaḑîțî ńe duśiem la skăldat — posle podne idemo na kupanje (Ranovac, Slana) ♦ var. nămńaḑîț (Kladurovo) [Mlava] ♦ dij. var. namńaḑîț (Duboka) [Zvizd] ♦ dij. var. namńaḑ (Brestovac, Metovnica) ♦ dij. var. amńaḑîț [Por.] ♦ dij. var. amńaz [Kmp.] ∞ amńaḑîțRanovac  [Vidi]
3297  stîrk  stârc  рода  stîrk (mn. stîrś) [akc. stîrk] (i. m.) — (ornit.) 1. roda (Ciconia Ciconia) ◊ stîrk ĭe pasîrĭe ku ćiku lung, kare vińe primovara șî sa kuĭbĭaḑă în vîru kuoșuluĭ — roda je ptica sa dugim kljunom, koja dolaz s proleća i gnezdi se na vrhu dimnjaka ♦ dij. var. stîlk (Sige) ♦ dij. sin. barḑă [Crn.] ♦ dij. sin. barză [Kmp.] 2. kobac ◊ a tunat stîrśu în gaiń — ušao kobac u kokoške ♦ sin. (Mosna) [Por.]stîrśsiva čaplja (Crnajka) [Por.]
stîrk (Duboka) [Zvizd], Plavna [Pad.], Rečica [Stig], Medveđica [Hom.]
Rudna Glava  [Vidi]

Lista kazivača iz mesta: Duboka


Id

Ime

Prezime

Nadimak

Godište

Zanimanje

Selo

Oblast

Telefon
97  dr Marko  Radulović      dr spec.  Duboka  Zvižd    
... NASTAVAK PRETRAGE PO OBLASTIMA USMENE KNJIŽEVNOSTI ?
 

aa
  
ăă
  
bb
  
țț
  
čč
  
ćć
  
dd
  
  
ğğ
  
đđ
  
ďď
  
ee
  
ff
  
gg
  
hh
  
ii
  
îî
  
ĭĭ
  
kk
  
ll
  
ļļ
  
mm
  
nn
  
ńń
  
oo
  
pp
  
rr
  
ss
  
șș
  
śś
  
tt
  
ťť
  
uu
  
vv
  
zz
  
žž
  
źź