Kartica sela:
Židilje [106]

pi/pe/pĭe/pră/pă đi/đe/ďe/dă klańe/klaĭe ău/zău śe/će/če/ťe ź/đ/ď/ğ

ŽIDILJE (116 st.), stočarsko (27,6% agrarnog st.) seosko naselje razbijenog tipa, između Đule (608 m) i Vujićkog brda, 1,5 km severno od asfaltnog puta Despotovac-Senjski Rudnik, 16 km JI od Despotovca. Površina atara iznosi 11.045 ha. Pominje se, u narodu, i pod nazivom Džidilje. Prostire se u visinskom pojasu 358-520 m. Objedinjuje dve "male": Srpsku i Vlašku . Prvobitno naselje formirano na Selištu, gde su konstatovane razvaline stare srpske crkve Sv. Pantelejmona (pominje se u poveljama kneza Lazara manastiru Ravanici iz XTV v.), vremenom je raseljeno. Sadašnje selo nastaje u vreme doseljavanja Vlaha (Rumuna) iz Crne Reke. Prvih decenija XIX v. ima 9 kuća (1819), a po oslobođenju od Turaka 95 kuća i 566 žitelja (1892). St. je pravoslavno (slavi Sv. Jovana, Sv. Trifuna, Petkovicu, Sv. Đorđa Alimpcja, Sv. Aranđela, Sv. Nikolu i dr.; litije Sv. Pantelejmon), pretežno srpsko i vlaško, starinom iz Erdelja, Homolja, okoline Paraćina (sredina XVIII v.)v Timočke krajine i dr. Indeks demografskog starenja (is) kreće se u rasponu od 0,4 (1961) do 1,9 (1991). Električnu energiju dobija 1938, a vodom se snabdeva preko javnog vodovoda (25,7%) domaćinstava), sopstvenih vodovoda (22,8%), iz kopanih bunara (22,8%) i dr. Poznato je po "židiljskim ovcama", proizvodnji sira, voća i pšenice. Većina meštana je na privremenom radu u razvijenim zapadnoevropskim državama.

• Izvor/Source: Geografska enciklopedija naselja Srbije / pod rukovodstvom Srboljuba Đ. Stamenkovića
Beograd : Geografski fakultet Univerziteta : Agena : Stručna knjiga, 2001, e.j. Židilje
       
O poreklu stanovništva: (U pripremi!)
S T A T I S T I K A
1850.1) (Vlasi) 1866.2) (Vlasi) 1921. (Rumuni)3) 2011. (Vlasi)
Kuća Duša Svega Srba Vlaha % Vl. Svega Srba Rumuna % Rum. Svega Srba Vlaha % Vlaha Rumuna
18 119 384 87 297 77.34 681 526 154 22.61 83 81 x 2.41 -

G E O G R A F I K A
Fizionomske karakteristike Nadmorska visina u m. Površina Tradicionalna
Tip Oblik Reljef Centar Visinski pojas ha privreda

GRAĐA U REČNIKU: Reči Narodna književnost Saradnici Kazivači Etnogr. oblast: Resava

LEGENDA: = vlaško = Vlasi i povlašeni Srbi = mešovito = romska mahala = bajaško (Romi)
1) Prvi popis u Srbiji u kome se beleže Vlasi kao posebna etnička kategorija sproveden je 1850. godine. Broj njihovih "kuća" i "duša" obradio je i objavio Jovan Gavrilović, vidi Гласник Друштва србске словесности, св. 4, Београд, 1852
2) Broj Vlaha na popisu iz 1866. obradio i objavio statističar Vladiomir Jakšić, u delu:  В. Якшич, О племенном составе населенiя в Княжестве сербском, Типографiя Майкова, С. Петербург, 1872
3) Od Berlinskog kongresa (1878. g.) do kraja II sv. rata, sve administracije Srbije, Kraljevine SHS i Jugoslavije, smatrale su Vlahe Rumunima, i tako su ih tretirale u svojim zvaničnim državnim popisima!
x u rubrikama popisa iz 2011. godine o značava mesta u kojima je broj popisanih lica bio manji od 3 (Strategija, p. 19
Broj pogleda : 288

aa
  
ăă
  
bb
  
țț
  
čč
  
ćć
  
dd
  
  
ğğ
  
đđ
  
ďď
  
ee
  
ff
  
gg
  
hh
  
ii
  
îî
  
ĭĭ
  
kk
  
ll
  
ļļ
  
mm
  
nn
  
ńń
  
oo
  
pp
  
rr
  
ss
  
șș
  
śś
  
tt
  
ťť
  
uu
  
vv
  
zz
  
žž
  
źź