Kartica sela:
Dušanovac Ďanuva [031]

Istočni Vlasi •
pi/pe/pĭe/pră/pă đi/đe/ďe/dă klańe/klaĭe ău/zău śe/će/če/ťe ź/đ/ď/ğ

DUŠANOVAC (2.320 st.)g pogranično (ka Rumuniji) ratarsko (36,1% agrarnog st.) seosko naselje zbijenog tipa, na (70-120 m) obalama Dupljanske reke, leve pritoke Kanala Jaseničke reke, s obe strane lokalnog puta ka Negotinu (preko Samarinovca), 9,5 km severno od Negotina. Površina atara iznosi 3.191 ha. Stari naziv Džanjevo krajem XIX v. zamenjen je današnjim. Povezuje dve odvojene celine sa zbijenom fizionomskom strukgurom, Jušanoeac, glavni deo naselja sa dva "kraja" - Gornji i Donji, i Kusjak, na obali Dunava (danas izletište sa vikend-kućama, a ranije veliko stovarište soli, petroleja i vina). U ataru su postojale "pivnice" (sezonsko naselje gde se prerađivalo grožđe i držalo vino i rakija) Faca (uništena u požaru sredinom XIX v., kada su se "104 pivnice s buradima, bačvama i kacama pune rakijom i vinom zapalile"). Sadašnje selo osnovano je na mestu starijeg naselja (pronađeni ostaci vodovoda, temelji crkvice, po predanju, manastira Dušice, koji je podigla carica Jelena, žena cara Dušana i dr.). Po predanju, selo je srednjovekovno, nastalo u vreme cara Dušana. Staro selo koje se nalazilo na lokapitetu Rovine raseljeno je i spaljeno od Turaka, pa potom obnovljeno na današnjoj lokaciji. Kroz istoriju pominje se više puta, 1736. - 70 kuća, 1783. - 50 kuća, 1846. - 243 kuće, 1866. - 345 kuća, 1921. - 474 doma i 2.827 žitelja i kasnije. St. je pravoslavno (slavn Petkovicu, Aranđelovdan, Nikoljdan, Mitrovdan i dr.; zavetina i crkvena slava Spasovdan) - srpsko, vlaško i rumunsko, doseljeno tokom austrijske okupacije u prvoj polovini XVIII i XIX v. iz Rumunije, Banata, Timočke krajine, Crne Reke i dr. Antropogeografskim i etnološkim ispitivanjnma svrstan je u vlaška sela. Indeks demografskog starenja (is) kreće se u rasponu od 0,6 (1961) do 1,1 (1991). U selu se nalaze dve pravoslavne crkve posvećene Uspenju Presvete Bogorodice - stara izgrađena 1908. i nova (izgradnja počela 19. septembra 1992) osvećena 2001. god. Vodosnabdevanje je kolektivno (javni vodovod - 87,3% domaćinstava) i individualno (kopani bunarn - 6,3%, sopstveni vodovodi - 3,5% i dr.). Ima osmorazrednu OŠ "Pavle Ipić Veljko" (2000 2001. - 84 učenika), MZ i MK, zdravstvenu ambulantu i dr.

• Izvor/Source: Geografska enciklopedija naselja Srbije / pod rukovodstvom Srboljuba Đ. Stamenkovića
Beograd : Geografski fakultet Univerziteta : Agena : Stručna knjiga, 2001, e.j. Dušanovac
       
O poreklu stanovništva: Klik ovde!
S T A T I S T I K A
1850.1) (Vlasi) 1866.2) (Vlasi) 1921. (Rumuni)3) 2011. (Vlasi)
Kuća Duša Svega Srba Vlaha % Vl. Svega Srba Rumuna % Rum. Svega Srba Vlaha % Vlaha Rumuna
260 1411 1838 28 1792 97.5 2205 328 1877 85.12 782 459 164 20.97 11

G E O G R A F I K A
Fizionomske karakteristike Nadmorska visina u m. Površina Tradicionalna
Tip Oblik Reljef Centar Visinski pojas ha privreda

GRAĐA U REČNIKU: Reči Narodna književnost Saradnici Kazivači Etnogr. oblast: Kmpenji

LEGENDA: = vlaško = Vlasi i povlašeni Srbi = mešovito = romska mahala = bajaško (Romi)
1) Prvi popis u Srbiji u kome se beleže Vlasi kao posebna etnička kategorija sproveden je 1850. godine. Broj njihovih "kuća" i "duša" obradio je i objavio Jovan Gavrilović, vidi Гласник Друштва србске словесности, св. 4, Београд, 1852
2) Broj Vlaha na popisu iz 1866. obradio i objavio statističar Vladiomir Jakšić, u delu:  В. Якшич, О племенном составе населенiя в Княжестве сербском, Типографiя Майкова, С. Петербург, 1872
3) Od Berlinskog kongresa (1878. g.) do kraja II sv. rata, sve administracije Srbije, Kraljevine SHS i Jugoslavije, smatrale su Vlahe Rumunima, i tako su ih tretirale u svojim zvaničnim državnim popisima!
Broj pogleda : 283

aa
  
ăă
  
bb
  
țț
  
čč
  
ćć
  
dd
  
  
ğğ
  
đđ
  
ďď
  
ee
  
ff
  
gg
  
hh
  
ii
  
îî
  
ĭĭ
  
kk
  
ll
  
ļļ
  
mm
  
nn
  
ńń
  
oo
  
pp
  
rr
  
ss
  
șș
  
śś
  
tt
  
ťť
  
uu
  
vv
  
zz
  
žž
  
źź